ضرورت استفاده و كاربرد ملات ها

ملات (Mortar (ماده اي خميري و چسبنده است كه جهت اتصال دو ماده ساختماني به يكديگر و به وجود آوردن جسمي يكپارچه از استخوان بندي ساختمان به كار رفته و در معرض هوا يا آب سخت مي شود . ملات مرغوب سازه بنا را استوار ساخته و با ايجاد يكپارچگي در قطعات، سبب انتقال نيروها به قسمت هاي زيرين سازه ساختمان مي شود.

ملات ها از سه جز زير تشكيل مي شوند:

• يك يا چند ماده چسبنده ( سيمان، آهك، گچ و...)

• يك ماده پركننده كه حدود 80 %حجم ملات را تشكيل مي دهد ( . انواع سخت دانه ها ) ماده پر كننده صرفه اقتصادي ملات را بيشتر مي كند.

• يك ماده روان كننده ( آب و...) اين مصالح بايد به دقت اندازه گيري و مخلوط شوند تا به ملات تعادل مطلوبي جهت برآوردن خصوصيات اساسي آن بدهند. از ملات جهت كارهاي مختلف ساختماني نظير ديوارچيني آجري و سنگي، بندكشي، نصب كاشي و... استفاده مي كنند. علاوه بر اينها براي نازك كاري و مسطح كردن سطوح مختلف نظير ديوارها، لايه اي از ملات را به صورت اندود روي سطح اجرا مي كنند.

خواص عمومي ملات ها

ملات ها هنگام ساخت به حالت خميري مي وباشند مدتي پس از ملات ريزي سخت مي شوند . ملات در حالت خميري بايد داراي خصوصياتي به شرح زير باشد:

• ملات خميري بايد يكپارچه باشد و اجزاي مخلوط از يكديگر جدا نشوند.

• از غلظت مطلوبي برخوردار باشد.

• خمير ملات بايد در هنگام تماس با مصالح بنايي (مخصوصاً مصالحي كه بجاذب آ هستند) آب خود را به يكباره از دست ندهند. زیرا اين امر موجب كاهش قدرت چسبندگي ملات مي شود.

• ملات در حالت خميري بايد داراي خاصيت نفوذكنندگي باشد تا در قطعات مجاور خود نفوذ كرده و سبب پيوند آنها به خود و به يكديگر شود. ملات پس از ملاتريزي و سخت شدن بايد داراي خصوصيات زير باشد:

• بايد خاصيت چسبندگي داشته باشد كه اين مهمترين ويژگي ملات است . خاصيت چسبندگي در ملات بايد تقريباً تا 30 دقيقه پس از ملات ريزي ظاهر شود و پس از 10 الي 12 ساعت به حداكثر خود برسد.

• ملات بايد در مقابل نفوذ آب و عوامل جوي مقاوم باشد و خواص خود را از دست ندهد.

• ملات بايد در مقابل نيروهاي كششي و فشاري ساختمان به اندازه كافي مقاوم باشد. حداقل مقاومت كششي يو فشار ملات بايد هم اندازه ضعيف ترين عضو ساختمان باشد . اگر مقاومت فشاري ملات بيشتر از مصالح بنايي ديگر در ساختمان باشد، باعث ايجاد ترك در آنها مي شود . اما اگر مقاومت فشاري آن كمتر از مصالح ديگر باشد، در سطح خود ملات ترك ايجاد مي شود كه در اين حالت تعمير آن عملي تر از حالت اول است. • رنگ ملات بايد يكنواخت باشد. براي رنگي كردن ملات بهتر است از دانهه اي رنگي نظير سخت دانه سفيد، اكسيد فلزات، كربن و... به جاي مواد رنگي استفاده شود تا رنگ ملات ثابت بماند. اندازه اين سخت دانهها بايد كاملاً متناسب با ساير اجزاي تشكيل دهنده ملات باشد. استفاده از رنگهاي آلي در ساخت ملات هاي رنگي به هيچ عنوان توصيه نمي شود .